ગતિ અને સમય: 24 flashcards
All 24 flashcards from this kit, free and with no sign-up.
1. પદાર્થની ગતિના મુખ્ય પ્રકારો કયા છે?
Show the answer
પદાર્થની ગતિના મુખ્ય પ્રકારો **સુરેખ ગતિ**, **વર્તુળમય ગતિ** અને **આવર્ત ગતિ** છે.
2. સુરેખ ગતિ કોને કહેવાય?
Show the answer
જ્યારે કોઈ પદાર્થ **સીધી રેખામાં ગતિ** કરતો હોય, ત્યારે તેની ગતિને સુરેખ ગતિ કહેવાય છે. ઉદાહરણ: સીધા રસ્તા પર ગતિ કરતી કાર.
3. વર્તુળમય ગતિનું ઉદાહરણ આપો.
Show the answer
પંખાના પાંખિયાની ગતિ, ઘડિયાળના કાંટાની ગતિ, પથ્થરને દોરી વડે બાંધી ગોળ ફેરવતા પથ્થરની ગતિ.
4. આવર્ત ગતિ એટલે શું?
Show the answer
જે ગતિ નિશ્ચિત સમયગાળા પછી **પુનરાવર્તન** પામતી હોય, તેને આવર્ત ગતિ કહેવાય છે. ઉદાહરણ: લોલકની ગતિ.
5. ઝડપ (Speed) ની વ્યાખ્યા આપો.
Show the answer
પદાર્થે **એકમ સમયમાં કાપેલું અંતર** એટલે ઝડપ.
6. ઝડપનું સૂત્ર શું છે?
Show the answer
ઝડપ = $ \frac{\text{કાપેલું અંતર}}{\text{લાગેલો સમય}} $.
7. ઝડપનો એકમ શું છે?
Show the answer
ઝડપનો મૂળભૂત એકમ **મીટર/સેકન્ડ (m/s)** છે. વ્યવહારમાં **કિલોમીટર/કલાક (km/h)** પણ વપરાય છે.
8. અનિયમિત ગતિ કોને કહેવાય?
Show the answer
જો કોઈ પદાર્થ **અસમાન સમયગાળામાં અસમાન અંતર** કાપે, તો તેની ગતિને અનિયમિત ગતિ કહેવાય છે.
9. નિયમિત ગતિ કોને કહેવાય?
Show the answer
જો કોઈ પદાર્થ **સમાન સમયગાળામાં સમાન અંતર** કાપે, તો તેની ગતિને નિયમિત ગતિ કહેવાય છે.
10. ઝડપ માપવા માટે કયા સાધનનો ઉપયોગ થાય છે?
Show the answer
વાહનોમાં ઝડપ માપવા માટે **સ્પીડોમીટર (Speedometer)** નો ઉપયોગ થાય છે.
11. વાહને કાપેલું અંતર માપવા કયા સાધનનો ઉપયોગ થાય છે?
Show the answer
વાહને કાપેલું અંતર માપવા માટે **ઓડોમીટર (Odometer)** નો ઉપયોગ થાય છે.
12. સમયનો મૂળભૂત એકમ શું છે?
Show the answer
સમયનો મૂળભૂત એકમ **સેકન્ડ (s)** છે.
13. સમયના મોટા એકમો કયા છે?
Show the answer
સમયના મોટા એકમો **મિનિટ (min)** અને **કલાક (h)** છે.
14. પ્રાચીન સમયમાં સમય માપવા માટે કયા સાધનોનો ઉપયોગ થતો હતો?
Show the answer
પ્રાચીન સમયમાં સમય માપવા માટે **સૂર્યઘડિયાળ**, **જળઘડિયાળ** અને **રેતીઘડિયાળ** નો ઉપયોગ થતો હતો.
15. આધુનિક સમયમાં સમય માપવા માટે કયા સાધનોનો ઉપયોગ થાય છે?
Show the answer
આધુનિક સમયમાં સમય માપવા માટે **ઘડિયાળ** અને **સ્ટોપવૉચ** નો ઉપયોગ થાય છે.
16. લોલક (Pendulum) ની ગતિ કયા પ્રકારની ગતિનું ઉદાહરણ છે?
Show the answer
લોલકની ગતિ **આવર્ત ગતિ** નું ઉદાહરણ છે.
17. લોલકનો આવર્તકાળ એટલે શું?
Show the answer
લોલકને એક **પૂર્ણ દોલન** કરવા માટે લાગતા સમયને તેનો **આવર્તકાળ** કહેવાય છે.
18. અંતર-સમય આલેખ (Distance-Time Graph) શું દર્શાવે છે?
Show the answer
અંતર-સમય આલેખ પદાર્થની **ગતિની સ્થિતિ** દર્શાવે છે. તે પદાર્થે જુદા જુદા સમયે કાપેલું અંતર દર્શાવે છે.
19. અંતર-સમય આલેખમાં સીધી રેખા શું સૂચવે છે?
Show the answer
અંતર-સમય આલેખમાં સીધી રેખા **નિયમિત ગતિ** સૂચવે છે, એટલે કે પદાર્થ અચળ ઝડપે ગતિ કરી રહ્યો છે.
20. અંતર-સમય આલેખમાં વક્ર રેખા શું સૂચવે છે?
Show the answer
અંતર-સમય આલેખમાં વક્ર રેખા **અનિયમિત ગતિ** સૂચવે છે, એટલે કે પદાર્થની ઝડપ બદલાઈ રહી છે.
21. ઝડપની ગણતરી કરવા માટે કઈ બે ભૌતિક રાશિઓની જરૂર પડે છે?
Show the answer
ઝડપની ગણતરી કરવા માટે **અંતર** અને **સમય** ની જરૂર પડે છે.
22. પૃથ્વીની સૂર્યની આસપાસની ગતિ કયા પ્રકારની ગતિ છે?
Show the answer
પૃથ્વીની સૂર્યની આસપાસની ગતિ **વર્તુળમય ગતિ** અને **આવર્ત ગતિ** બંને છે.
23. ઘડિયાળમાં સેકન્ડ કાંટાની ગતિ કયા પ્રકારની ગતિ છે?
Show the answer
ઘડિયાળમાં સેકન્ડ કાંટાની ગતિ **વર્તુળમય ગતિ** છે.
24. સૈનિકોની પરેડમાં ગતિ કયા પ્રકારની ગતિ છે?
Show the answer
સૈનિકોની પરેડમાં ગતિ **સુરેખ ગતિ** નું ઉદાહરણ છે.
Your notes can be a kit like these
Every kit here was made from real study material. Point Veda at a chapter, a PDF, a photo or a link and get notes, flashcards, practice MCQs, games and a scored test — free, in 42 languages.
- Chapter notes
- Flashcards
- Practice MCQs
- Scored tests
- Exam prep
Get Veda free See what students get
Free to start · No ads · Works in 42 languages