ભારતીય અર્થતંત્રમાં માળખાકીય સુધારા (Structural Reforms in Indian Economy): 17 MCQs with answers

D · 1991

1991માં આર્થિક સંકટ પછી ભારતે ઉદારીકરણ, ખાનગીકરણ અને વૈશ્વિકીકરણની નીતિ અપનાવી.

C · ઔદ્યોગિક લાઇસન્સિંગમાં ઘટાડો

ઉદારીકરણમાં સરકારી નિયંત્રણો અને લાઇસન્સની જરૂરિયાત ઘટાડવામાં આવે છે.

A · જાહેર ક્ષેત્રની કંપનીઓ ખાનગી ક્ષેત્રને વેચવી

ખાનગીકરણમાં જાહેર ક્ષેત્રની માલિકી ખાનગી ક્ષેત્રને હસ્તાંતરિત કરવામાં આવે છે.

C · દેશની અર્થવ્યવસ્થાને વિશ્વ સાથે જોડવી

વૈશ્વિકીકરણ વેપાર, રોકાણ અને ટેકનોલોજીના પ્રવાહ દ્વારા અર્થવ્યવસ્થાને વિશ્વ સાથે જોડે છે.

A · NSSO

NSSO (નેશનલ સેમ્પલ સર્વે ઓર્ગેનાઇઝેશન) વપરાશ ખર્ચ સર્વે કરે છે.

A · True

ભારતમાં ગરીબી રેખા નક્કી કરવા માટે NSSO દ્વારા વપરાશ ખર્ચ સર્વે કરવામાં આવે છે, જેમાં ખોરાક, કપડાં, આવાસ, શિક્ષણ અને આરોગ્યનો સમાવેશ થાય છે.

C · ન્યૂનતમ જીવનધોરણ

નિરપેક્ષ ગરીબી ન્યૂનતમ જીવનધોરણ પર આધારિત છે, જ્યારે સાપેક્ષ ગરીબી સરેરાશ સાથે તુલના કરે છે.

D · ગરીબી રેખાથી નીચે (BPL)

વપરાશ ખર્ચ ગરીબી રેખાથી ઓછો હોવાથી પરિવાર BPL ગણાય.

D · આર્થિક વૃદ્ધિ દ્વારા ગરીબી ઘટી પરંતુ અસમાનતા વધી

સુધારાઓથી વૃદ્ધિ થઈ અને ગરીબી ઘટી, પરંતુ આવક અસમાનતા પણ વધી.

B · આયાત-નિકાસ પર સંપૂર્ણ પ્રતિબંધ

વૈશ્વિકીકરણ વેપારને ખુલ્લો કરે છે, પ્રતિબંધ નહીં.

A · વપરાશ ખર્ચ

ભારતમાં ગરીબી રેખા વપરાશ ખર્ચ પર આધારિત છે.

C · વેતન-રોજગાર ગેરંટી કાર્યક્રમ

MGNREGA વેતન-રોજગાર ગેરંટી આપે છે.

A · જાહેર ક્ષેત્રની ભૂમિકા ઘટી અને ખાનગી ક્ષેત્રની વધી

સુધારાઓએ ખાનગી ક્ષેત્રની ભૂમિકા વધારી અને જાહેર ક્ષેત્રની ભૂમિકા ઘટાડી.

A · મલ્ટિડાઇમેન્શનલ પોવર્ટી ઇન્ડેક્સ (MPI)

કેલરી-આધારિત માપદંડ પછી MPI જેવા વ્યાપક માપદંડો અપનાવાયા.

B · $2.15 પ્રતિદિન (PPP આધારિત)

વિશ્વ બેંકની આંતરરાષ્ટ્રીય ગરીબી રેખા $2.15 પ્રતિદિન (PPP આધારિત) છે.

B · 21.9%

2011-12માં ગરીબીનું પ્રમાણ અંદાજે 21.9% થયું.

B · શિક્ષણ, આરોગ્ય, અને જીવન ધોરણ

મલ્ટિડાઇમેન્શનલ પોવર્ટી ઇન્ડેક્સ (MPI)માં વ્યક્તિની ગરીબીના સ્તરને માપવા માટે વિવિધ પરિબળો જેમ કે શિક્ષણ, આરોગ્ય અને જીવન ધોરણનો સમાવેશ થાય છે, જે ગરીબીના બહુપરિમાણીય સ્વરૂપને દર્શાવે છે.