उत्क्रांती: 15 flashcards
All 15 flashcards from this kit, free and with no sign-up.
1. उत्क्रांती म्हणजे काय?
Show the answer
पिढ्यानपिढ्या जीवांमध्ये होणारा हळूहळू बदल, ज्यामुळे नवीन प्रजाती तयार होतात, त्याला उत्क्रांती म्हणतात.
2. उत्क्रांतीचा सिद्धांत कोणी मांडला?
Show the answer
चार्ल्स डार्विन यांनी उत्क्रांतीचा सिद्धांत मांडला.
3. डार्विनच्या सिद्धांतानुसार उत्क्रांती कशी घडते?
Show the answer
नैसर्गिक निवडीमुळे (natural selection) — जे जीव आपल्या परिसराशी जुळवून घेतात ते टिकतात आणि पुढे पिढी निर्माण करतात.
4. जिवाश्म म्हणजे काय?
Show the answer
प्राचीन काळातील जीवांचे अवशेष दगडांमध्ये सापडतात, त्यांना जिवाश्म म्हणतात.
5. जिवाश्म उत्क्रांतीचा पुरावा कसा देतात?
Show the answer
जिवाश्मांमधून जुन्या जीवांची रचना कळते आणि ती आजच्या जीवांपेक्षा वेगळी असल्याचे दिसते, त्यामुळे उत्क्रांती झाली हे सिद्ध होते.
6. सजीवांमधील साम्य आणि फरक यावरून काय सिद्ध होते?
Show the answer
सर्व सजीव एकाच पूर्वजापासून आले असावेत आणि काळानुसार त्यांच्यात बदल होत गेले, हे सिद्ध होते.
7. उत्क्रांतीत 'अनुकूलन' (adaptation) म्हणजे काय?
Show the answer
परिसरात टिकून राहण्यासाठी जीवांमध्ये होणारे शारीरिक किंवा वर्तनात्मक बदल, त्याला अनुकूलन म्हणतात.
8. उदाहरण: जिराफची मान लांब का झाली?
Show the answer
उंच झाडांवरील पाने खाण्यासाठी लांब मानेचे जिराफ टिकले आणि पुढे त्यांची संतती वाढली, तर कमी मानेचे नामशेष झाले.
9. उत्क्रांतीत 'नैसर्गिक निवड' म्हणजे काय?
Show the answer
परिसरात जे जीव अधिक योग्य ते जगतात आणि पुढे संतती निर्माण करतात; इतर नामशेष होतात, या प्रक्रियेला नैसर्गिक निवड म्हणतात.
10. उत्क्रांतीला किती काळ लागतो?
Show the answer
उत्क्रांती होण्यासाठी लाखो वर्षे लागतात; ती एका पिढीत घडत नाही.
11. मानवाची उत्क्रांती कोणत्या क्रमाने झाली?
Show the answer
माकडासारखे पूर्वज → आदिम मानव → आधुनिक मानव (होमो सेपियन्स) अशी हळूहळू उत्क्रांती झाली.
12. उत्क्रांती आणि परिसर यांचा काय संबंध?
Show the answer
परिसरातील बदलांमुळे जीवांना जुळवून घ्यावे लागते; जे जुळवून घेतात ते टिकतात, अन्यथा नामशेष होतात.
13. डार्विनने कोणत्या बेटांवर संशोधन केले?
Show the answer
गॅलापागोस बेटांवर डार्विनने विविध जीवांचे निरीक्षण केले आणि उत्क्रांतीचा सिद्धांत मांडला.
14. उत्क्रांतीमुळे नवीन प्रजाती कशा तयार होतात?
Show the answer
दीर्घ काळात जीवांमध्ये होणाऱ्या बदलांमुळे ते मूळ जीवांपेक्षा इतके वेगळे होतात की त्यांना नवीन प्रजाती म्हणले जाते.
15. उत्क्रांतीचे दोन मुख्य पुरावे कोणते?
Show the answer
१) जिवाश्म, २) सजीवांमधील साम्य (शरीररचना, अनुवांशिकता).
Your notes can be a kit like these
Every kit here was made from real study material. Point Veda at a chapter, a PDF, a photo or a link and get notes, flashcards, practice MCQs, games and a scored test — free, in 42 languages.
- Chapter notes
- Flashcards
- Practice MCQs
- Scored tests
- Exam prep
Get Veda free See what students get
Free to start · No ads · Works in 42 languages