गणित — मूलभूत संकल्पना: 21 MCQs with answers

All 21 multiple-choice questions from this kit, free and with no sign-up.

Full kit · everything Flashcards · 25 Quick Revision · 15

Warm-up · 8 questions

Q1. गणिताचा पाया कोणता आहे?

Beginner

A सूत्रे पाठ करणे B अंदाज लावणे C निगमनात्मक (deductive) तर्क D यादृच्छिक निरीक्षण

Show answer & explanation

निगमनात्मक (deductive) तर्क

गणिताचा पाया निगमनात्मक आहे — सत्यावरून नवीन सत्य काढणे.

Q2. खालीलपैकी कोणती विधाने पुराव्याशिवाय सत्य मानली जातात?

Beginner

A स्वयंसिद्ध (axioms) B गणितीय आगमन C प्रमेय (theorems) D व्याख्या (definitions)

Show answer & explanation

स्वयंसिद्ध (axioms)

स्वयंसिद्ध ही पुराव्याशिवाय सत्य मानली जाणारी विधाने आहेत.

Q3. एका विद्यार्थ्याला 'समभुज त्रिकोण' म्हणजे नेमके काय हे ठरवायचे आहे. त्याला गणितातील कोणती संकल्पना वापरावी लागेल?

Beginner

A व्याख्या (definition) B स्वयंसिद्ध (axiom) C संभाव्यता (probability) D प्रमेय (theorem)

Show answer & explanation

व्याख्या (definition)

व्याख्या संज्ञा नेमक्या काय आहेत हे ठरवतात, जसे समभुज त्रिकोण म्हणजे तीनही बाजू समान असलेला त्रिकोण.

Q4. पहिल्या $n$ विषम संख्यांची बेरीज किती असते?

Beginner

A $n^2$ B $2n$ C $n(n+1)$ D $n^3$

Show answer & explanation

$n^2$

पहिल्या $n$ विषम संख्यांची बेरीज $n^2$ असते, उदा. $1+3+5 = 9 = 3^2$.

Q5. $2x + 3 = 11$ हे समीकरण सोडवल्यास $x$ चे मूल्य किती येते?

Beginner

A $x = 5$ B $x = 4$ C $x = 2$ D $x = 7$

Show answer & explanation

$x = 4$

दोन्ही बाजूंमधून 3 वजा करा: $2x = 8$, मग 2 ने भागा: $x = 4$.

Q6. वर्तुळाचे क्षेत्रफळ काढण्याचे सूत्र कोणते?

Beginner

A $A = \pi r^2$ B $A = 2\pi r$ C $A = \pi r$ D $A = 2\pi r^2$

Show answer & explanation

$A = \pi r^2$

वर्तुळाचे क्षेत्रफळ $A = \pi r^2$ आणि परीघ $C = 2\pi r$ असतो.

Q7. गणितात अज्ञात संख्यांना अक्षरे (x, y) देऊन नियम सूत्रबद्ध करणाऱ्या शाखेला काय म्हणतात?

Beginner

A सांख्यिकी (statistics) B त्रिकोणमिती (trigonometry) C भूमिती (geometry) D बीजगणित (algebra)

Show answer & explanation

बीजगणित (algebra)

बीजगणित अज्ञात संख्यांना अक्षरे देऊन नियम सूत्रबद्ध करते.

Q8. गणित ही केवळ बेरीज, वजाबाकी, गुणाकार आणि भागाकार यांची यादी आहे.

Beginner

A True B False

Show answer & explanation

False

गणित ही केवळ अंकांची यादी नाही, तर नमुने, संबंध आणि संरचना यांचा अभ्यास आहे — विचारांची भाषा आहे.

Building up · 8 questions

Q9. एका विद्यार्थ्याला एखादा नमुना सर्व $n$ साठी खरा आहे हे सिद्ध करायचे आहे. त्याने कोणती पद्धत वापरावी?

Intermediate

A संभाव्यता मोजणे B गणितीय आगमन (mathematical induction) C काही उदाहरणे तपासणे D अंदाज लावणे

Show answer & explanation

गणितीय आगमन (mathematical induction)

गणितीय आगमनाने नमुना सर्व $n$ साठी खरा असल्याचे सिद्ध करता येते.

Q10. समीकरण सोडवताना तराजूचे तत्त्व का वापरले जाते?

Intermediate

A एका बाजूवर क्रिया केल्यास उत्तर लवकर मिळते B चिन्हे बदलण्याची गरज नसते C दोन्ही बाजूंवर समान क्रिया केल्यास समतोल राहतो D दोन्ही बाजूंना वेगवेगळ्या संख्येने गुणले जाते

Show answer & explanation

दोन्ही बाजूंवर समान क्रिया केल्यास समतोल राहतो

समीकरण सोडवणे म्हणजे तराजूच्या दोन्ही बाजूंवर समान क्रिया करणे, जेणेकरून समतोल राहील.

Q11. त्रिकोणमितीत $\sin\theta$ कोणत्या बाजूंचे गुणोत्तर आहे?

Intermediate

A कर्ण / संमुख बाजू B संमुख बाजू / कर्ण C लगतची बाजू / कर्ण D संमुख बाजू / लगतची बाजू

Show answer & explanation

संमुख बाजू / कर्ण

$\sin\theta = \frac{\text{संमुख बाजू}}{\text{कर्ण}}$ हे त्रिकोणमितीतील मुख्य गुणोत्तर आहे.

Q12. पायथागोरसचे प्रमेय $a^2 + b^2 = c^2$ कोणत्या त्रिकोणात लागू होते?

Intermediate

A समभुज त्रिकोण B कोणताही त्रिकोण C काटकोन त्रिकोण D वर्तुळ

Show answer & explanation

काटकोन त्रिकोण

पायथागोरसचे प्रमेय काटकोन त्रिकोणातील बाजूंमधील संबंध दर्शवते.

Q13. नाणे फेकल्यास छापा पडण्याची संभाव्यता किती?

Intermediate

A $\frac{1}{2}$ B $\frac{1}{4}$ C $0$ D $1$

Show answer & explanation

$\frac{1}{2}$

$P(E) = \frac{\text{अनुकूल निष्पत्ती}}{\text{एकूण निष्पत्ती}} = \frac{1}{2}$.

Q14. कलनात विकलन (differentiation) काय शोधते?

Intermediate

A क्षेत्रफळ B मध्यवर्ती प्रवृत्ती C बदलाचा दर D एकूण संचय

Show answer & explanation

बदलाचा दर

विकलन बदलाचा दर शोधते — उदा. वेग म्हणजे अंतराचा वेळेसापेक्ष बदलाचा दर.

Q15. खालीलपैकी कोणते मध्यवर्ती प्रवृत्तीचे माप नाही?

Intermediate

A बहुलक (mode) B मध्य (mean) C परीघ (perimeter) D मध्यक (median)

Show answer & explanation

परीघ (perimeter)

मध्य, मध्यक आणि बहुलक ही मध्यवर्ती प्रवृत्तीची मापे आहेत; परीघ हे भूमितीतील संकल्पना आहे.

Q16. न्यूटन आणि लाइबनिझ यांनी स्वतंत्रपणे कलन विकसित केले.

Intermediate

A True B False

Show answer & explanation

True

न्यूटन आणि लाइबनिझ यांनी स्वतंत्रपणे कलन (calculus) विकसित केले.

Topper level · 5 questions

Q17. एका विद्यार्थ्याने $(a+b)^2 = a^2 + 2ab + b^2$ पाठ केले, पण $(a+b)(a-b)$ सोडवताना चूक केली. त्याची सर्वात शक्य चूक कोणती?

Advanced

A $a^2 - b^2$ बरोबर लिहिणे B $a^2 - b^2$ ऐवजी $a^2 + b^2$ लिहिणे C चिन्हांची काळजी घेणे D सूत्र न वापरता उत्तर काढणे

Show answer & explanation

$a^2 - b^2$ ऐवजी $a^2 + b^2$ लिहिणे

$(a+b)(a-b) = a^2 - b^2$ असते; विद्यार्थी अनेकदा चिन्ह चुकवतात आणि $a^2 + b^2$ लिहितात.

Q18. एक विद्यार्थ्याने $1, 3, 5, 7, \dots$ या विषम संख्यांची मालिका पाहिली. त्याला सिद्ध करायचे आहे की पहिल्या $n$ विषम संख्यांची बेरीज $n^2$ आहे. तो कोणती पद्धत वापरावी?

Advanced

A समीकरण सोडवणे B स्वयंसिद्ध सिद्ध करणे C संभाव्यता D गणितीय आगमन

Show answer & explanation

गणितीय आगमन

गणितीय आगमन (mathematical induction) वापरून आपण पहिल्या $n$ विषम संख्यांची बेरीज $n^2$ आहे हे सिद्ध करू शकतो. हे एक प्रमाणित पद्धत आहे.

Q19. समजा तुम्हाला $2x + 3 = 11$ हे समीकरण सोडवायचे आहे. तुम्ही पहिल्या पायरीत कोणती क्रिया कराल?

Advanced

A दोन्ही बाजूंना $x$ जोडा B दोन्ही बाजूंना $3$ वजा करा C दोन्ही बाजूंना $11$ जोडा D दोन्ही बाजूंना $2$ ने भागा

Show answer & explanation

दोन्ही बाजूंना $3$ वजा करा

समीकरण सोडवताना तराजू संतुलित ठेवण्यासाठी आपण दोन्ही बाजूंना समान क्रिया करणे आवश्यक आहे. त्यामुळे पहिल्या पायरीत $3$ वजा करणे योग्य आहे.

Q20. वर्तुळाचा क्षेत्रफळ काढण्यासाठी तुम्हाला $A = \pi r^2$ या सूत्रात $r$ चा मूल्य $5$ दिला आहे. तुम्ही क्षेत्रफळ किती काढाल?

Advanced

A 30π B 10π C 25π D 20π

Show answer & explanation

25π

जर $r = 5$ असेल, तर क्षेत्रफळ $A = \pi (5)^2 = 25\pi$ येते.

Q21. तुम्हाला $a^2 + b^2 = c^2$ या पायथागोरसच्या प्रमेयाचा उपयोग करून एक काटकोन त्रिकोण तयार करायचा आहे. जर $a = 3$ आणि $b = 4$ असेल, तर $c$ चा मूल्य काय असेल?

Advanced

A 7 B 5 C 8 D 6

Show answer & explanation

पायथागोरसच्या प्रमेयानुसार, $c = \sqrt{a^2 + b^2} = \sqrt{3^2 + 4^2} = \sqrt{9 + 16} = \sqrt{25} = 5$.

Open the full गणित — मूलभूत संकल्पना kit Flashcards · 25 Quick Revision · 15

Make your own

Your notes can be a kit like these

Every kit here was made from real study material. Point Veda at a chapter, a PDF, a photo or a link and get notes, flashcards, practice MCQs, games and a scored test — free, in 42 languages.

Chapter notes
Flashcards
Practice MCQs
Scored tests
Exam prep

Get Veda free See what students get

Free to start · No ads · Works in 42 languages