સૂચક આંક, સહસંબંધ અને નિયતસંબંધ રેખા: 17 MCQs with answers
All 17 multiple-choice questions from this kit, free and with no sign-up.
Warm-up · 6 questions
Q1. સૂચક આંક કેવો માપ છે?
BeginnerShow answer & explanation
સાપેક્ષ માપ
સૂચક આંક સમયના બે બિંદુઓ વચ્ચેના ફેરફારનું સાપેક્ષ માપ છે, જે ટકાવારીમાં દર્શાવાય છે.
Q2. લાસ્પેયરના સૂચક આંકમાં ભાર તરીકે કયો જથ્થો વપરાય છે?
BeginnerShow answer & explanation
આધારવર્ષનો જથ્થો ($q_0$)
લાસ્પેયર સૂત્ર $I_L = \frac{\Sigma p_1 q_0}{\Sigma p_0 q_0} \times 100$ માં આધારવર્ષનો જથ્થો $q_0$ ભાર તરીકે વપરાય છે.
Q3. ફિશરના સૂચક આંકને શું કહેવામાં આવે છે?
BeginnerShow answer & explanation
આદર્શ સૂચક આંક
ફિશરનો સૂચક આંક સમય-વ્યુત્ક્રમ અને ભાર-વ્યુત્ક્રમ પરીક્ષણ સંતોષે છે, તેથી તેને આદર્શ સૂચક આંક કહેવાય છે.
Q4. જો ચાલુ વર્ષનો સૂચક આંક 120 હોય, તો ભાવમાં કેટલો ટકાવારી ફેરફાર થયો?
BeginnerShow answer & explanation
20% વધારો
ટકાવારીમાં ફેરફાર = સૂચક આંક - 100 = 120 - 100 = 20% વધારો.
Q5. સાદો સૂચક આંક દરેક વસ્તુને કેવું મહત્વ આપે છે?
BeginnerShow answer & explanation
સમાન
સાદા સૂચક આંકમાં દરેક વસ્તુને સમાન મહત્વ આપવામાં આવે છે, જ્યારે ભારિતમાં વપરાશના પ્રમાણમાં ભાર આપવામાં આવે છે.
Q6. ફિશરનો સૂચક આંક $I_F = \sqrt{I_L \times I_P}$ એ લાસ્પેયર અને પાશેનો ભૌમિતિક સરેરાશ છે અને તેને આદર્શ સૂચક આંક કહેવાય છે.
BeginnerShow answer & explanation
True
ફિશરનો સૂચક આંક $I_F = \sqrt{I_L \times I_P}$ એ લાસ્પેયર અને પાશેનો ભૌમિતિક સરેરાશ છે અને તેને આદર્શ સૂચક આંક કહેવાય છે.
Building up · 6 questions
Q7. ફુગાવાનો દર માપવા માટે ભારતમાં કયો સૂચક આંક વપરાય છે?
IntermediateShow answer & explanation
ગ્રાહક ભાવ સૂચક આંક (CPI)
ભારતમાં મોંઘવારી માપવા માટે ગ્રાહક ભાવ સૂચક આંક (CPI) નો ઉપયોગ થાય છે.
Q8. એક વસ્તુની આધારવર્ષ કિંમત ₹50 અને ચાલુ વર્ષ કિંમત ₹60 છે. સાદો સૂચક આંક કેટલો થશે?
IntermediateShow answer & explanation
120
સાદો સૂચક આંક $= \frac{60}{50} \times 100 = 120$.
Q9. પરંપરિત આધારમાં દરેક વર્ષનો સૂચક આંક કોના આધારે ગણાય છે?
IntermediateShow answer & explanation
પહેલાના વર્ષના આધારે
પરંપરિત આધારમાં દરેક વર્ષનો સૂચક આંક તેના પહેલાના વર્ષના આધારે ગણવામાં આવે છે.
Q10. જો નામમાત્ર વેતન ₹5000 હોય અને જીવનનિર્વાહ ખર્ચ સૂચક આંક 125 હોય, તો વાસ્તવિક વેતન કેટલું થશે?
IntermediateShow answer & explanation
₹4000
વાસ્તવિક વેતન $= \frac{5000}{125} \times 100 = 4000$.
Q11. ફિશરનો સૂચક આંક કયા બે સૂચક આંકનો ભૌમિતિક સરેરાશ છે?
IntermediateShow answer & explanation
લાસ્પેયર અને પાશે
ફિશરનો સૂચક આંક $I_F = \sqrt{I_L \times I_P}$ એ લાસ્પેયર અને પાશેનો ભૌમિતિક સરેરાશ છે.
Q12. સૂચક આંક 100થી ઓછો હોય તો શું સૂચવે છે?
IntermediateShow answer & explanation
ભાવમાં ઘટાડો
સૂચક આંક 100થી ઓછો હોય તો ભાવમાં ઘટાડો થયો છે એમ સમજવું.
Topper level · 5 questions
Q13. એક વસ્તુની આધારવર્ષ કિંમત ₹10 અને જથ્થો 5, ચાલુ વર્ષ કિંમત ₹12 અને જથ્થો 6 છે. લાસ્પેયર સૂચક આંક કેટલો થશે?
AdvancedShow answer & explanation
120
$I_L = \frac{p_1 q_0}{p_0 q_0} \times 100 = \frac{12 \times 5}{10 \times 5} \times 100 = \frac{60}{50} \times 100 = 120$.
Q14. જો લાસ્પેયર સૂચક આંક 120 અને પાશે સૂચક આંક 125 હોય, તો ફિશર સૂચક આંક આશરે કેટલો થશે?
AdvancedShow answer & explanation
122.5
$I_F = \sqrt{120 \times 125} = \sqrt{15000} \approx 122.47 \approx 122.5$.
Q15. એક વિદ્યાર્થી કહે છે કે સૂચક આંક 150 એટલે ભાવમાં 150% વધારો. આ વિધાનમાં શું ખોટું છે?
AdvancedShow answer & explanation
ખરેખર 50% વધારો થયો છે, 150% નહીં
સૂચક આંક 150નો અર્થ થાય કે આધારવર્ષ કરતાં 50% વધારો થયો છે, કારણ કે આધારવર્ષનો સૂચક આંક 100 છે. ટકાવારી ફેરફાર = 150 - 100 = 50%.
Q16. જો 2020નો અચલ સૂચક આંક 100 હોય અને 2021નો પરંપરિત સૂચક આંક 110 હોય, તો 2021નો અચલ સૂચક આંક કેટલો થશે?
AdvancedShow answer & explanation
110
અચલ સૂચક આંક $= \frac{\text{પરંપરિત} \times \text{આધારવર્ષનો અચલ સૂચક આંક}}{100} = \frac{110 \times 100}{100} = 110$.
Q17. ધારો કે 2020માં Aની કિંમત ₹20 અને Bની કિંમત ₹30 છે. 2021માં Aની કિંમત ₹25 અને Bની કિંમત ₹35 છે. લાસ્પેયર અને પાસેના સૂચક આંકની ગણતરી કરો અને ફિશરનો સૂચક આંક શોધો. આ માહિતીના આધારે, 2021માં ભાવમાં કેટલો ટકાવારી ફેરફાર થયો છે?
AdvancedShow answer & explanation
20%
લાસ્પેયરનો સૂચક આંક $I_L = rac{(25 imes 1) + (35 imes 1)}{(20 imes 1) + (30 imes 1)} imes 100 = rac{60}{50} imes 100 = 120$ છે. પાસેનો સૂચક આંક $I_P = rac{(25 imes 1) + (35 imes 1)}{(20 imes 1) + (30 imes 1)} imes 100 = rac{60}{50} imes 100 = 120$ છે. ફિશરનો સૂચક આંક $I_F = \sqrt{120 imes 120} = 120$.…
Your notes can be a kit like these
Every kit here was made from real study material. Point Veda at a chapter, a PDF, a photo or a link and get notes, flashcards, practice MCQs, games and a scored test — free, in 42 languages.
- Chapter notes
- Flashcards
- Practice MCQs
- Scored tests
- Exam prep
Get Veda free See what students get
Free to start · No ads · Works in 42 languages